Πού πάει η «προίκα» 2 δισ. ευρώ της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας;

Ποιος είναι ο μεγαλύτερος τελικός αποδέκτης πόρων του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF); Σύμφωνα με την τελευταία έκδοση της λίστας των 100 μεγαλύτερων αποδεκτών του περασμένου Νοεμβρίου, είναι το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών με 2,4 δισ. ευρώ. Δεν υπάρχει κάποια έκπληξη σε αυτό μια και το ΥΠΕΝ εποπτεύει μεγάλα και ακριβά κατασκευαστικά έργα. Εκπληξη θα αποτελέσει όμως -αν υπάρξει τρίτη έκδοση της λίστας των 100 μεγαλύτερων αποδεκτών στις λίγες μέρες μέχρι τη λήξη του ΤΑΑ- ότι στη δεύτερη θέση δεν κατατάσσεται ακόμα ένα υπουργείο, π.χ. το Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τα πολλά και ακριβά ενεργειακά και περιβαλλοντικά έργα, αλλά η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (ΕΑΤ) με ένα ποσό άνω των 2 δισ. ευρώ.

Καθώς το δανειακό σκέλος του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης «Ελλάδα 2.0» ολοκληρώνεται και τα 18,2 δισ. ευρώ πόρων του πρέπει να έχουν γίνει δανειακές συμβάσεις ανάμεσα στους ιδιώτες, τις τράπεζες και την ειδική υπηρεσία του ΥΠΟΙΚ μέχρι την… αποφράδα 29η Μαΐου, διαπιστώνουμε ότι η ΕΑΤ έχει «προικοδοτηθεί» με πρόσφατη απόφαση με δάνειο 2 δισ. ευρώ. Είναι μακράν το μεγαλύτερο που έχει δοθεί σε οποιονδήποτε άλλο φορέα ως «εισφορά στο κεφάλαιό της».

Εύλογα γεννάται ο συνειρμός ότι αυτή η ανακατανομή πόρων σχετίζεται με την πρόσφατη αιφνιδιαστική απόφαση του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας, Νίκου Παπαθανάση, να περιληφθεί στο ΤΑΑ η συμβασιοποίηση των δανειακών συμβάσεων για δάνεια του προγράμματος «Σπίτι μου ΙΙ» που προλαβαίνουν να υπογραφούν μέχρι τις 2 Ιουνίου (αντί της 31ης Αυγούστου όπως αρχικά γνώριζαν χιλιάδες δικαιούχοι) και να μεταφερθεί το βάρος ολοκλήρωσης των εκκρεμών δανείων στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα και τους «πόρους της», όπως ανέφερε κοινή ανακοίνωση των υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Οικογένειας και Κοινωνικής Συνοχής στις 11 Μαΐου. Π

οιοι είναι οι πόροι της ΕΑΤ; Εχει τα χρήματα για να καλύψει τα περίπου 3.000 εκκρεμή εγκεκριμένα δάνεια, ή και πάνω από αυτά, από το καλάθι των 120.000 αιτήσεων που απορρίφθηκαν; Και θα καλύψει με τους πόρους της μόνο το σκέλος του ΤΑΑ ή και αυτό της συμμετοχής των τραπεζών;

Ανακατανομή

Η ηγεσία του ΥΠΕΘΟ -και ειδικά ο αναπληρωτής υπουργός Νίκος Παπαθανάσης- είχε κάνει λόγο για κάλυψη των… ορφανών τού «Σπίτι μου ΙΙ» από τον κρατικό προϋπολογισμό. Και με δεδομένο ότι ο κ. Παπαθανάσης διαβεβαιώνει ότι τα 18,2 δισ. ευρώ των δανείων του RRF έχουν απορροφηθεί κατά 100%, προκύπτει το ερώτημα προς τι ο δανεισμός 2 δισ. στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα.

Πηγές του ΥΠΕΘΟ διαψεύδουν πληροφορίες ότι ανακατανομές πόρων στο δανειακό σκέλος του RRF που περιελήφθησαν στην τελευταία και υπό έγκριση από την Κομισιόν αναθεώρηση του «Ελλάδα 2.0» έγιναν αποκλειστικά εις βάρος έργων ΑΠΕ και άλλων ενεργειακών που περίμεναν να υπογράψουν δανειακές συμβάσεις στις επόμενες μέρες.

«Το δανειακό σκέλος τού ΤΑΑ έκλεισε. Υπήρχαν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, με τη σύμφωνη γνώμη του Ecofin, που έπρεπε να τηρηθούν. Ο,τι πάει στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα θα είναι για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων μετά τη λήξη τού ΤΑΑ.

Η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα απαιτεί στήριξη και φτηνό δανεισμό» αναφέρουν στην «Εφ.Συν.» πηγές του υπουργείου. Σήμερα Τρίτη στην προγραμματισμένη συνέντευξη Τύπου του Ν. Παπαθανάση ίσως ξεκαθαρίσει επίσημα τι ή ποιους ακριβώς εξυπηρετεί η «τράμπα» στους δανειακούς πόρους τού ΤΑΑ.

Οι τράπεζες

Ωστόσο είναι προφανές ότι το τρικ του ευνοϊκού δανεισμού της ΕΑΤ, μιας κρατικής Α.Ε., από τα δάνεια του ΤΑΑ που κινδύνευαν να χαθούν έχει προκαλέσει ενόχληση στις ιδιωτικές τράπεζες, γενναιόδωρα χρηματοδοτημένες και εξουσιοδοτημένες από την κυβέρνηση να διαχειριστούν περίπου εν λευκώ το μισό Ταμείο Ανάκαμψης των 36 δισ. ευρώ. Οι ιδιωτικές τράπεζες θα προτιμούσαν να «κληρονομήσουν» οι ίδιες τους δανειακούς πόρους που ήταν αδύνατο να απορροφηθούν μέχρι 29/5 και να αναλάβουν τα εγκεκριμένα εκκρεμή δάνεια κάθε εκδοχής υπό τον όρο της κρατικής (ευρωπαϊκής ή εθνικής) επιδότησης των επιτοκίων. Ετσι κι αλλιώς η διαχείριση των δανείων του RRF αποδείχτηκε μια εξαιρετικά κερδοφόρα δραστηριότητα, όπως φαίνεται και από τα αποτελέσματα των συστημικών τραπεζών.

Σημειωτέον ότι από τα 18,2 δισ. ευρώ δανείων του RRF οι τράπεζες μέχρι τέλη Απριλίου είχαν απορροφήσει περίπου 10 δισ., που μαζί με τη συμμετοχή των ιδιωτών και τη δική τους αντιστοιχούσαν σε χρηματοδότηση επιχειρήσεων και νοικοκυριών συνολικού ύψους 22 δισ. ευρώ. Επομένως τα 8 δισ. που απομένει να γίνουν συμβάσεις στις δέκα μέρες πριν ο «διαιτητής» σφυρίξει τη λήξη αντιστοιχούν σχεδόν σε άλλα 20 δισ. φτηνών και κρατικά εγγυημένων δανείων.

Τι καλά θα ήταν να πέρναγαν κι αυτά από τα χαρτοφυλάκια των τραπεζών. Αλλά, όπως φαίνεται, οι προεκλογικές ανάγκες απαιτούν και κάποιες θυσίες ή έναν περιορισμό στην απληστία των αφοσιωμένων φίλων της κυβέρνησης Μητσοτάκη.